Home

 

Helder Communiceren


1. Geen kritiek

2. Geen minachting

3. Niet terugslaan

4. Niet terugtrekken

 

Waar het in een persoonlijk contact tussen mensen in wezen omgaat is om gevoelens en niet om feiten.  Wil je een ander iets vertellen dan kun je dat het beste doen door aan te geven wat je voelt. Bijv.: ik voelde me door Piet gister heel erg belachelijk gemaakt, het maakte me vreselijk boos. (In plaats van: wat een klootzak is die Piet toch, moet je horen wat ie nou weer gedaan heeft).

En voor luisteren geldt hetzelfde: luister naar het gevoel dat achter het verhaal van de ander zit.

 

Vaak vinden we het moeilijk om direct over gevoelens te praten, houden we het liever wat veiliger: feiten en oordelen over anderen.

Nog moeilijker wordt het als onze gevoelens rechtstreeks die ander betreffen. Dan hebben we vaak nog meer de neiging om het over die ander te hebben, dan over onszelf. Bijv. waarom doe jij verd… nooit eens wat ik wil, in plaats van: ik voel me teleurgesteld omdat ik graag met je uit had gewild vanavond.  Het laatste lijkt onveilig omdat we onszelf meer bloot geven. Maar in feite is het eerste onveiliger, grote kans dat op onze kritiek, kritiek terugkomt.

 

Omgekeerd betekent het dat als een ander kritiek op jou heeft, hij dat het liefst op een ‘veilige’ (feitelijke of veroordelende) manier doet. Als je zijn gevoelens achter zijn aanval ontcijfert en teruggeeft, dus niet in de tegenaanval gaat of je terugtrekt, neemt het gesprek waarschijnlijk een veel betere wending.

Bijv. Je krijgt de opmerking: Waarom keek jij zo naar die ander man? En jouw reactie kan dan zijn: Ben je bang dat je me zou kunnen kwijt raken?

 

In het contact met een ander, komen gevoelens uiteraard voort uit het gedrag  van de ander (Gedrag is ook wat iemand zegt, hoe hij het zegt, en andere non-verbale uitingen). Leg je het accent op het gedrag, hou het dan concreet en objectief. Dus niet: jij doet altijd zo achterbaks, maar ik heb het gevoel dat er iets is wat je me nu niet vertelt. Of over je eigen gedrag: Ik voel me gekwetst door jou, daarom ben ik nu wat zwijgzaam.

 

Het aangeven van je behoeftes wil niet zeggen dat die ander dat ook moet invullen, of andersom het ‘verstaan’ van de behoefte van een ander, geeft geen verplichting er aan tegemoet te komen. Wanneer er wederzijds respect is voor elkaars gevoelens en wensen, is aan ieders belangrijkste behoefte – gehoord worden, serieus genomen worden, al voldaan. Een praktische oplossing wordt van minder belang en is dan doorgaans makkelijk gevonden.

Zie ook:

Praten vanuit je gevoel: oefening:

 

Luisteren

 

 

Enkele opmerkingen uit Marshall Rosenberg: Geweldloze communicatie:

 

Mensen sluiten zich af voor een ander bij kritiek. Hoe subtiel die kritiek ook is.

 

De basis voor geweld ligt erin dat mensen pijn hebben en niet weten hoe ze dat duidelijk moeten zeggen

 

Het nee van een ander ervaren we vaak als afwijzing. Terwijl je het nee ook kunt horen als uitdrukking van wat de ander (niet) wil.

 

Een onvriendelijk nee, komt meestal voort uit de angst van de ander dat hij onder druk zal worden gezet om toch ja te zeggen. M.a.w. als iemand een eis hoort in plaats van een verzoek.

De vrager zet inderdaad soms zijn verzoek kracht bij, om het nee te  vermijden.

 

Wanneer je iets wat iemand zegt opvat als kritiek dan geef je de ander het idee dat hij jou wat heeft aangedaan. Daardoor wordt het voor hem/haar in de toekomst moeilijker om nog eerlijk te zijn. Als je kritiek opvat als een uiting van wat er in hem/haar leeft, luister je echt naar de ander.

 

Wat we kunnen doen als we beseffen dat we boos of defensief worden, is ons te realiseren dat we die ander niet gehoord, niet begrepen hebben.

 

In plaats van te begrijpen wat er in de ander omgaat, gaan we in ons hoofd zitten en hebben een oordeel dat de ander fout is.

 

Je maakt jezelf en de ander onvrij als je om toestemming vraagt voor wat jij wilt. Het is beter om open en eerlijk aan te geven wat jij wilt en vervolgens te vragen hoe de ander daar tegenover staat.

 

Naarmate we sneller en exacter kunnen waarnemen wat we in onszelf voelen hebben we meer vrijheid om te beslissen hoe we naar anderen toe reageren.

 

zie ook: Focusing

Home